| ۱۲ نوامبر، ۲۰۲۶ نیشابور
سخنرانی حمیدرضا ترقی در مسجد امام حسین
بسم الله الرحمن الرحیم. الحمدلله رب العالمین و الصلاة و السلام علی سیدنا و نبینا محمد و علی آله الطاهرین
. خداوند متعال را شاکریم که فرصت خدمتگزاری در این جمع مؤمن و انقلابی نیشابوررا فراهم آورد. در مقام این عرض ارادت و ادای وظیفه، با استعانت از قدرت لایزال الهی و با الهام از تعالیم متعالیه اسلام، سخنی را در باب یکی از مهمترین مفاهیم بنیادین جامعه اسلامی، یعنی «اتحاد و انسجام مقدس» پس از یک دوران پرفراز و نشیب، تقدیم حضور میدارم.
این سخنرانی با هدف تبیین دقیق گفتمان حیاتی رهبر معظم انقلاب و ارائه نقشه راه عملیاتی آن تقدیم شما حاضرین میشود
فصل اول: گفتمان «اتحاد و انسجام مقدس» پس از جنگ تحمیلی ۱۲ روزه و پس از یک واقعه محوری و تحولآفرین، همواره نیازمند بازتعریف دقیق روابط، استحکامبخشی به پیوندهای درونی و فعالسازی مجدد ظرفیتهای ملی است. آنچه در ادبیات سیاسی و اجتماعی ما با عنوان «پس از واقعه ۱۲ روزه» (اشاره به یک دوره حساس تاریخی یا عملیاتی مشخص) از آن یاد میشود، لحظهای است که امت اسلامی و ملت ایران بیش از هر زمان دیگری همبستگی و اتحاد خود نشان داده است
اتحاد و انسجام مقدس صرفاً یک شعار انتزاعی نیست؛ بلکه یک ضرورت راهبردی و یک تکلیف شرعی است که باید مبنای هرگونه حرکت سازنده در مسیر اهداف متعالی انقلاب اسلامی قرار گیرد. این دو مفهوم، لازم و ملزوم یکدیگرند، اما از حیث مفهومی دارای تمایزاتی هستند که درک آن برای اجرای صحیح سیاستها ضروری است
. فصل دوم: تفکیک مفهومی: وحدت، انسجام و وفاق برای رسیدن به یک تعریف عملیاتی از گفتمان مورد نظر، باید تمایزات دقیق میان سه مفهوم کلیدی زیر روشن شود:
۲.۱. وحدت .به معنای یگانگی و تعلق به یک هویت واحد است. در سطح ملی، وحدت یعنی تعلق همه افراد به ملت واحد ایران و در سطح دینی، تعلق به امت واحد اسلامی
. وحدت ماهوی: اعتراف به اصول مشترک بنیادین (مانند توحید، نبوت، معاد، ولایت فقیه و آرمانهای انقلاب). این بخش غیرقابل مذاکره است و محور حفظ موجودیت نظام اسلامی محسوب میشود.
وحدت شکلی: تلاش برای همراستا سازی ابعاد مختلف جامعه حول یک هدف نهایی، با پذیرش وجود تنوعات مشروع در ساختارها و روشهاست.
۲.۲. انسجام : حالتی است که در آن اجزای یک مجموعه، به گونهای به هم پیوستهاند که نیروی جاذبه درونی آنها قویتر از نیروهای گریز از مرکز است. انسجام، عمق پیوندها و میزان مقاومت در برابر فشارهای خارجی را نشان میدهد. انسجام ساختاری: همافزایی نهادها و ارکان قدرت در راستای اجرای سیاستهای کلان.
انسجام رفتاری: بروز رفتارهای همدلانه، مسئولیتپذیری متقابل و اجتناب از اقداماتی که منجر به تضعیف کلیت شود. انسجام، ثبات و استحکام درونی را تضمین میکند.
۲.۳. وفاق :به معنای توافق و رضایت متقابل بر سر شیوهها و مسیرهای عملیاتی است. وفاق، انعطافپذیرترین جزء این سه مفهوم است و اغلب در حوزههای سیاستگذاریهای تاکتیکی و مدیریتی شکل میگیرد
. وفاق بر سر اولویتها: توافق بر اینکه در شرایط کنونی، کدام هدف (مثلاً امنیت، اقتصاد یا رشد علمی) باید اولویت یابد.
وفاق روششناختی: پذیرش نسبی روشهای اجرایی توسط گروههای مختلف ذینفوذ برای نیل به اهداف وحدتبخش
. خلاصه تفکیک: وحدت، ریشه هویت است؛ انسجام، استحکام پیوندهاست؛ و وفاق، توافق بر نحوه حرکت در مسیر است.
برای عبور موفقیتآمیز از دوران پسا-بحران، هر سه مؤلفه باید در بالاترین سطح ممکن فعال شوند
. فصل سوم: محورهای راهبردی تقویت انسجام ملی
انسجام مقدس بر پنج محور اساسی استوار است که تضعیف هر یک، به مثابه ایجاد ترک در دیوار دفاعی جامعه تلقی میشود:
۳.۱. اسلام و رهبری (محور ایدئولوژیک و هدایتی) اسلام ناب محمدی (ص) و اصل مترقی ولایت فقیه، ستون فقرات این گفتمان هستند. نقش اسلام: فراهمآورنده چارچوب اخلاقی و ارزشی مشترک که فراتر از مرزهای جغرافیایی و قومی عمل میکند. تعهد به احکام الهی، عاملی قدرتمند برای ایجاد وحدت فراملی و درونملی است. نقش رهبری: مرجعیت دینی و سیاسی رهبر حکیم، نقطه ثقل وفاق ملی است. حفظ احترام و تبعیت از توصیهها و فرامین ایشان، ضامن عدم تشتت در مدیریت کلان کشور است. هرگونه خدشه در این محور، تضعیف مستقیم شالوده نظام است.
۳.۲. غیرت ایرانی و تمدنسازی (محور تاریخی و فرهنگی) هویت ایرانی، با سابقه تمدنی کهن، یکی از بزرگترین ظرفیتهای ملی برای جذب گروههای مختلف است. حفظ عزت ملی: دفاع از تمامیت ارضی، میراث فرهنگی و دستاوردهای علمی کشور، زمینهساز همبستگی عمومی است. غرور ملی مبتنی بر افتخارات تاریخی و مقاومت، عاملی قوی در برابر کوچک شمردن دستاوردهای داخلی است.
تلفیق هویتها: نشان دادن اینکه هویت اسلامی و هویت ایرانی نه تنها متضاد نیستند، بلکه مکمل یکدیگرند؛ اسلام، تعالیبخش هویت ایرانی و ایرانیت، زمینه ساز گسترش ارزشهای اسلامی در سطح جهانی است.
۳.۳. امنیت پایدار (محور حیاتی بقا) امنیت، پیششرط تحقق هرگونه توسعه و انسجام است. در شرایطی که دشمنان آشکارا به دنبال تجزیه و برهم زدن نظم داخلی هستند، امنیت اولویت مطلق است. امنیت ملی و اجتماعی: تأمین امنیت عمومی نه صرفاً وظیفه نیروهای مسلح، بلکه مسئولیت تک تک آحاد جامعه است. همکاری مردم با نهادهای امنیتی، رمز پایداری است. امنیت درونی (نهادینه): تقویت اعتماد مردم به دستگاههای حاکمیتی و اطمینان از عدم وجود رانت، فساد ساختاری و تبعیض، که خود موجب تضعیف امنیت اجتماعی میشود.
۳.۴. دشمن مشترک (محور تحریککننده اتحاد) شناسایی و درک صحیح تهدیدات خارجی، قویترین عامل پیوند دهنده نیروهای متفاوت داخلی است. دشمن مشترک ، نقاط اختلاف را کماهمیت جلوه میدهد.
ماهیت دشمن: دشمن امروز، صرفاً یک بازیگر خارجی نیست؛ بلکه شبکهای پیچیده از ابزارهای سیاسی، اقتصادی، رسانهای و اطلاعاتی است که هدف آن سلب اراده ملی و فروپاشی از درون است.
نبرد روایتها: مهمترین عرصه تقابل، نبرد روایتها است. دشمن سعی دارد با تبلیغات مستمر، ضعفها را بزرگنمایی کرده و دستاوردها را انکار نماید. تقویت انسجام، مستلزم روشنگری مستمر در مقابل پروپاگاندای دشمن است.
۳.۵. استقلال (محور عزت و تصمیمگیری) استقلال، نه فقط در حوزه نظامی، بلکه در تصمیمگیریهای سیاسی، اقتصادی و فرهنگی باید حفظ شود.
استقلال سیاسی: عدم وابستگی به بلوکهای قدرت جهانی و اتخاذ سیاست خارجی مستقل بر اساس منافع ملی و اسلامی. استقلال اقتصادی: مقاومت در برابر فشارها و تحریمهای اقتصادی، با اتکا به ظرفیتهای داخلی (اقتصاد مقاومتی). وابستگی اقتصادی، بزرگترین اهرم فشار دشمن برای سلب اراده ملی است.
فصل چهارم: خطرات تضعیف انسجام ملی :
تضعیف انسجام، مسیر را برای تحقق اهداف دشمن هموار میسازد. این تضعیف از چند جبهه آغاز میشود:
۴.۱. شکاف طبقاتی و اقتصادی زمانی که نابرابریها بیش از حد افزایش یابد و ثروت در دست عدهای خاص متمرکز شود، احساس بیعدالتی، انسجام درونی را از بین میبرد. اگر مردم احساس کنند که منافع ملی در گرو رانتخواری عدهای خاص است، پیوندشان با حاکمیت سست میشود.
۴.۲. دوقطبیسازیهای مصنوعی دشمن همواره تلاش میکند با طرح مسائل انحرافی، جامعه را به قطبهای تقابلی (مانند سیاسیون در برابر نخبگان، یا نسل جوان در برابر نسل گذشته) تقسیم کند. این دوقطبیسازیهای کاذب، انرژی درونی جامعه را هدر داده و از تمرکز بر دشمن اصلی بازمیدارد.
۴.۳. فراموشی تاریخ مقاومت اگر تاریخ پر افتخار مقاومتها و فداکاریهای دهههای اخیر فراموش شود، روحیه فداکاری و تعهد کاهش مییابد. غفلت از رشادتها، منجر به فردگرایی ناسالم و بیتفاوتی نسبت به سرنوشت جمعی میشود.
۴.۴. نفوذ نرم و ترویج یأس تضعیف روحیه امیدواری نسبت به آینده، یکی از کارآمدترین ابزارهای دشمن است. ترویج این ایده که «مسائل حل نشدنی هستند» یا «تلاش ما بیفایده است»، به تدریج افراد را از مشارکت فعال باز میدارد و انزوا را ترویج میکند.
فصل پنجم: تحلیلهای خارجی در باب انسجام ایران
بررسی دیدگاههای اتاقهای فکر دشمن، اهمیت مضاعفی در تقویت جبهه خودی دارد. تحلیلهای خارجی نشان میدهد که قدرت مقاومت ایران نه در تجهیزات نظامی، بلکه در توانایی حفظ اتحاد درونی آن نهفته است
. استراتژی تجزیه با استفاده از تنوعات هویتی: تحلیلگران غربی بر این باورند که اگر بتوانند هویتهای محلی، قومی یا مذهبی را تحریک کرده و آنها را در مقابل هویت مرکزی قرار دهند، ساختار قدرت در ایران به دلیل وسعت جغرافیایی دچار فروپاشی تدریجی خواهد شد.
نقطه ضعف شکاف نسلها: تحلیلگران معتقدند که فاصله بین نسلهای مختلف در درک مواجهه با انقلاب و جنگ، میتواند به شکاف عمیقی تبدیل شود. آنان تلاش میکنند با ابزارهای رسانهای، روایت رسمی را در میان نسل جوان کمرنگ سازند.
هدفگذاری بر نخبگان ناراضی: دشمن به دنبال شناسایی نخبگان حاشیهنشین یا ناراضی اقتصادی-سیاسی است تا از طریق تطمیع یا تهدید، آنان را به عنصری برای ایجاد شکاف در بدنه کارشناسی نظام تبدیل کند
. نتیجهگیری استراتژیک دشمن: نتیجهگیری مشترک در محافل راهبردی دشمن این است که تا زمانی که رهبری واحد، مشروعیت مردمی قوی و انسجام درونی بالا است، تلاشهای نظامی و اقتصادی هرگز به هدف نهایی (تغییر رژیم) نخواهد رسید و لذا دشمن بر روی تضعیف عامل انسجام یعنی ولایت فقیه متمرکز شده است .
جمعبندی و دعای پایانی
برادران و خواهران عزیز؛ مسیر پیش رو، نیازمند هوشیاری دائمی و تمسک به ریسمان الهی است. دشمنان ما از نقاط قوت ما، یعنی ایمان، وحدت و روحیه جهادی ما، میترسند. وظیفه ما در این مقطع تاریخی، تثبیت این انسجام مقدس و کاربست آن در جهت حل مشکلات مردم و پیشبرد اهداف متعالی اسلام در این سرزمین است. از خداوند متعال مسئلت داریم که قلبهای ما را بر اساس محبت خود و اولیایش متحد بفرماید. پروردگارا! این ملت را از شر فتنههای داخلی و خارجی در امان بدار و دشمنان اسلام و ایران را به خودشان مشغول فرما. خداوندا! به رهبر معظم انقلاب اسلامی طول عمر با عزت همراه با سلامتی کامل عنایت فرما و به ارواح طیبه شهدا علو درجات بخش. والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته |